Kitoblar

Ўзбек мифологияси ва фольклор

Мазкур китоб муаллифнинг ўзбек мифологияси ва фольклори тўғрисидаги қарашлари, кузатишлари натижаси бўлиб, унда миф, унинг туб моҳияти, фольклор асарлари таркибига сингиш ҳолатлари, фольлор жанрлари таркибининг тизимли ҳолда вужудга келиши борасида бир қанча янги талқинлар ўз ифодасини топган. Китоб охирида ўзбек мифологиясини яхшироқанглашга хизмат қиладиган мифологик мағизли матнлар ҳавола қилинган. Ундан илмий жамоатчилик, талабалар ва китобхон ўқувчилар фойдаланишлари мумкин.

Хаёл ва ҳақиқат фольклор ва теология кесимида

Туркий аждодларимизнинг эътиқоди ва ижоди – уларнинг гўзал ҳақиқати ва чексиз хаёлотидир. Улар наздида, олам синов шартларидан иборат, ҳар бир Одам боласи синовларни ўтамоғи зарур. Шу сабабдан яратилган барча ижод намуналарида қаҳрамон синовларни енгиб ўтади, бу орқали ўзида қавми, миллатининг асрий орзуларини ифода этади.

Қадимги юнон афсона ва ривоятлари

Илоҳий куч-қудрат ва баҳодирлар ҳақида ҳикоя қилувчи қадимги афсоналар уммонининг чек- чегараси йўқ. Н.А. Кун томонидан улардан энг қизиқарли ва ўзига хослари қайта жонлантирил- ган бўлиб, мазкур китобга жамлангандир. Бу афсона ва ривоятлар фақат мутахассисларнигина эмас, балки кенг ўқувчилар доирасига ҳам қизиқарлидир

Қадимги юнон афсона ва ривоятлари

Илоҳий куч-қудрат ва баҳодирлар ҳақида ҳикоя қилувчи қадимги афсоналар уммонининг чек- чегараси йўқ. Н.А. Кун томонидан улардан энг қизиқарли ва ўзига хослари қайта жонлантирил- ган бўлиб, мазкур китобга жамлангандир. Бу афсона ва ривоятлар фақат мутахассисларнигина эмас, балки кенг ўқувчилар доирасига ҳам қизиқарлидир

Авазхоннинг ўлимга ҳукм этилиши

"Авазхоннинг ўлимга ҳукм этилиши" — бу асосан халқ достонларида, хусусан «Гўрўғли» туркумидаги достонларда учрайдиган сюжетлардан биридир. Авазхон (Гўрўғлининг ўғли) кўпинча қариндошлари ёки душманларининг бўҳтони ва фитналари сабабли, айбсиз бўлса-да, ўлимга ҳукм қилинади, лекин якунда ҳақиқат қарор топиб, оқланади

Хоразм ҳангомалари

Кулгисевар дўстлар! Ҳеч бўлмаганндан кеч бўлгани яхшнроқ деганларидек, мана Сиз «Хоразм ҳангомалари» китобчасини қўлга олдингиз. «Жаҳон кулади», «Габрово хандалари», «Аскея» деган китобларнинг нашр этилганига аллақанча вақт бўлди. Уйлаймизки, азиз китобхон, Сизнинг бегараз ёрдамнигиз туфайли Хоразм ҳангомалари яна бойийди ва умумжаҳон кулги жамгармаси олтин ҳазинасига муносиб ҳисса бўлиб қўшилади.

Mifologik tafakkur tadqiqi II-jild

Folklor shunchaki so'z san`ati namunasigina emas, balki har bir millatning borligini, ulug'ligini namoyon etib turuvchi, millat bilan yashab, birga taraqqiy etib kelayotgan boqiy qadriyat, ko'plab san`atlarning ibtidosidir.

Epik olam: motiv va obraz tadqiqi I-jild

Taniqli folklorshunos olim o'zining mazkur kitobida birgina mavzu tadqiqi misolida xalq og'zaki ijodida muhim o'rin tutuvchi mifologik motiv va obrazlarning mazmun-mohiyati hamda ko'lamini belgilab berishga harakat qilgan.

Манас. Қирғиз халқ эпоси. II китоб

«Манас»нинг биринчи китоби устоз Миртемир томонидан таржима қилиниб, 1964 йили нашр этилган эди. Эпоснинг қўлингиздаги иккинчи китоби Раржимаси Султон Акбарий қаламига мансубдир. Асар юксак гуманизм руҳи билан суғорилган бўлиб, қирғиз халқи ҳаёти, тарихида кечган воқеалар, элатларнинг яшаш тарзи билан таништиради. Ундаги бетакрор қаҳрамонлар образи шиддаткорлиги, хотин-қизлар жасорати кишини ҳайратда қолдиради.

Калила ва Димна

Жаҳон олимларининг фикрича,асли қадимий хинд ҳикматномаси бўлган Калила ва Димна китоби минг йиллар давомида жаҳоннинг жуда кўп тилларига таржима қилинган.Асрлар мабойнида бу асарнинг ҳажми ва шакли ўзгариб борган бўлсада,унинг асосий ғояси сақланиб келган.У адолат эзгуликни тарғиб қилади .Ёвузлик ёмонликдан сақланишга даъват этади.Яхшилик ва инсоний фазилатларга ,улуғвор интилишларга чорлайди.

Нуралининг ёшлиги

Халқнинг энг муқаддас орзу ва армонлари, умид ва ишонч лари тилдан-тилга, элдан-элга ўтиб яшай беради. «Нуралининг ёшлиги» достони ҳам ана шундай умрбоқий халқ огзаки ижоди намуналаридан биридир. Бозор бахшии Омон ўгли томонидан куй. ланган мазкур достон ва термалар Сиз азиз ўқувчини бефар қолдирмайди, деган умиддамиз.

Гўрўғли достонлари. Гулнор пари

Айтувчи: Муҳаммадқул Жомурод ўғли Пўлкан Нашрга тайёрловчи: Муҳаммадносир Саидов, Зубайда Ҳусаинова Масъул муҳаррир: Мансур Афзалов

Афсона ва тарихий ҳақиқат

Калила ва Димна

"Калила ва Димна" - қадимий ҳинд адабиётининг энг нодир асарларидан бўлиб, дунёдаги барча тилларга таржима қилинган. Бу асар ўзбек тилида 1966 йилда чоп этилиб, китобхонларга тақдим этилганди.Нашриёт кўп сонли китобхонларнинг истак ва талабларини эътиборга олиб, ушбу асарни қайта нашр этишни лозим топди.

Ҳазрат Али қиссаси

Иброҳим Адҳам қиссаси

Эргаш шоир ва унинг достончиликдаги ўрни. Тадқиқотлар

Тўпламда этоқли ўзбек халқ шонри Эргаш Жуманбулбул ўғлининг санъаткорлик маҳорати, достончиликдаги ўрни ва совет фольклори ривожига қўшгин ҳиссасини ёритувчи мақолалар ўрин олган. Асар адабиётшунослар, фольклористлар, олий ўқув юртлари филология факультетларининг ўқитувчилари ва студентлари, шунингдек, халқ ижоди билан қизнқупчи кент катобхонлар оммаси учун мўлжалланган.

Ҳикматлар

Буюк мутасаввуф олим ва шоир Хожа Аҳмад Яссавийнинг издоши Азим Хожа эшоннинг "Ҳикмат"лари тасаввуф сулуки (йўли)ни изчил баён этган машҳур асарлардандир. Рисола Аҳмад Яссавий таваллудининг 950 йиллиги муносабати билан нашр этилмоқда. У кенг китобхонлар оммасига мўлжалланган.

Рима ҳақида қисса

Азиз ўғил-қизларим! Сизлар, "рамлила" байрамини яхши биласиз, албатта. Шу байрамда маймун ва айиқларни ифодаловчи лой, бронза ниқобидаги одамларни кўргандирсиз. Тахтиравонда ўтирган Рама, Лакшман, Ситани дарров таниган бўлсангиз керак. Пайқаган бўлсангиз, улардан нарироқда бамбук ва қоғозлардан ясалган ўнта бошли, ўн жуфт қўлли каттакон қўғирчоқ туради. Бу ёвуз дев Равандир. Бундан минг йил аввал баҳодир Рама Цейлонга келиб, Раван билан жанг қилиб, уни ўлдирган. Шу катта ғалаба шарафига рамлила байрами ўтказилади. Ўшандан буён ҳар йили байрам кунлари Раван ўтда куйдирилади. Қўлингиздаги китобни ўқисангиз, Раманинг ажойиб саргузаштларини билиб оласиз.

Жанглар қиссаси Маҳабҳарата ёки Бҳарата авлодлари жангномаси

Маҳабҳарата ёки Бҳарата авлодлари жангномаси» - қадимги ҳиндларнинг улкан эпосидир. Бундан уч минг йиллар илгари яратилган «Маҳабҳарата» - адабиётнинг ажойиб ёдгорлигигина бўлиб қолмай, қадимги Ҳиндистон халқлари ҳаёти, урф-одатлари, хулқлари, эстетик ва этик қарашлари нинг ўзига хос энциклопедиясидир. «Маҳабҳарата»нинг кўпгина афсоналари («Шакунтала», «Пал ва Дамаянти» ва бошқалар) жаҳон адабиёти хазинасига қўшилди. Болаларга тақдим этилаётган бу нашр сюжет чизиқларининг бой ва мукаммаллигини, хилма-хиллигини, асар руҳи ва поэтик жозибасини сақлаб қолган. Бу китобии қадимги дунё тарихини ўрганувчи 5-6 синф ўқувчиларигина эмас, балки бошқа мамлакатлар ва халқларнинг маданияти билан қизиқувчи ҳамма кишилар ҳам катта завқ билан ўқийдилар.