Unilibrary. Oliy ta'lim muassasalarining yagona elektron kutubxona axborot tizimi.

QIYOSIY SIYOSATSHUNOSLIK 1-qism

“Oiyosiy siyosatshunoslik” o'quv qo'llanmasiningbirinchi qismi mazkur fanning dolzarb nazariy konsepsiyalari tahlili va uslubiy ishlanmalariga bag'ishlangan. Zamonaviy komparavistikaning ilg'or vakillari tomonidan o'tkazilgan tadqiqotlar - ishning uslubiy asosini tashkil qiladi. Oo'llanmada zamonaviy qiyosiy tahlil va qiyosiy siyosatshunoslikning vujudga kelishi, rivojlanishi, hozirgi zamonaviy qiyofasi, qiyoslash siyosiy hodisa va jarayonlaming tahlil uslubi sifatida, qiyoslashning uslubiy muammolari, qiyosiy tadqiqot turlariga doir masalalar batafsil ko'rib chiqiladi. Siyosiy tizim va rejimlar mohiyatinining konseptual tahlili va uning chiziqli hamda kordinatali tipologiya kabi turlari, o'tish siyosiy tizimlari misolida qiyosiy tadqiqotlar strategiyasining shakllantirish mexanizmlari ko'rsatilgan. Bunda siyosiy madaniyat va submadaniyat, siyosiy ijtimoiylashuv va modernizatsiya, siyosiy mafkura va ishtirok singari noinstitutsional siyosiy hodisalaming qiyosiy vositalari tahliliga alohida e’tibor qaratilgan.

Globallashuv va g'oyaviy-mafkuraviy tahdidlar

Mazkur o'quv qo'llanrna Respublika oliy ta’lim muassasalarida “Milliy g'oya, ma’naviyat asoslari va huquq ta’limi” yo'nalishi bo'yicha tayyorlanayotgan bakalavrlar uchun mo‘ljallangan. Shuningdek, qo'llanmadan globallashuv asoslari, dunyoda kechayotgan global o'zgarishlar sharoiticja g'oyaviy-mafkuraviy tahdid ko'rinishlari va uning oldini olish shart-sharoit]a r j va omillari o'rganilgan. O'quv qo'llanmadan globallashuv muammolari g'oyaviy-mafkuraviy tahdid ko'rinishlari, uni oldini olish omillari bila n qiziqqan mutaxassislar, professor-o'qituvchilar, ilmiy-tadqiqot ishlari op;., borayotgan tadqiqotchilar foydalanishi mumkin.

Axborot xizmatlari

Mazkur o'quv qo'llanmada mamlakatimizda xalq bilan muloqot, ja- moatchilik bilan aloqalami rivojlantirishda idora, tashkilot va muassasalar Axborot xizmatlarining metodologik, huquqiy liamda nazariy asoslari haqida so‘z yuritiladi, O'quv qo'llanmada Mirzo Ulug'bek nomidagi O'zbekiston Milky universiteti Jumalistika fakulteli Jumalistika kafedrasi dotsenti. filologiya fanlari nomzodi To'lqin Eshbekovning bu boradagi tadqiqotlari, amaliyotda to'plangan milliy va xalqaro lajribalar, xulosalar atroflicha yoritilgan.

Мантиқ

Шуни айтиш керакки, мантик буйича яратиладиган укув кулланмаси янги мафкуравий асосга эта булиши билан бир каторда узида мазкур или сохасида янги пайдо булган мавзу ва масалаларни акс эттириши, укитиш жараёнвда тупланган илгор тажрибаларни умумлаштириши, янги педагогик тех­нология элементларини мужассамлаштирган булиши керак.

Политология

Ушбу укув кулланма Политология фани асосларидан дастабки назарий ва амалий билимлар беришга мулжалланган.

Имижеология

Ушбу Укув кeлланма мамлакатимиз ижтимоий фанлари ўртасида нисбатан янги йуналиш булган замонавий имижеологиянинг долзарб масалаларига багишланган. Унда имиж ходисасинииг маъно-мазмуни, шаклланиши ва амал килиши, инсон ва жамият ҳаётидаги ахамияти каби масалаларнинг назарий асослари, шунингдек, ушбу фан сохасининг бошка ижтимоий фанлар орасидаги ўрни атрофлича ёритиб берилган.

Диний экстремизм ва терроризмга карши курашнинг маънавий-маърифий асослари

Укувв кулланмада давлат ва дин орасидаги муносабатлар, унинг Узбекистонда намоён булишининг узига хос хусусиятлари, Марказий Осиё халкулари хаетида ислом динининг тутган урни атрофлича ёритилган. Диний экстремизм ва терроризмнинг мохияти, унга карши курашнинг халкдро ХУКУКИЙ асослари каби масалалар тизимли очиб берилган.

БАТРИКЕНГЛИК — ДИНЛАРНИНГ МАЪРИФИЙ АСОСИ

Уцув кулланма Одни ва урта махсус таълим вазирлигининг ИТД- 4-156 «Еш ларда диний багрикенглик маданиятини ш акллантириш » нами и лойихаси доирасида ёзилган були б, номутахассис таълим йуналишларида « Диншунослик» фани буйича кушимча материал сифатида фойдаланишга мулжалланган. Унда Узбекистон халкларининг куп мингйиллик маънавий тараедиёти боауичларида узаро мулокртда булган диний эътикодлар тарихи ва таълимотлари хакида маълумотлар берилади. Муаллиф ушбу кулланмада динларнинг маърифий асослари бялан таништиришга даракат килган ва шу жихатдан, асосий эътибор диний таълим отларнинг шаклланишига сабаб булган давр ва мухит, ахлоций угитларга каратилган. Ушбу кулланмадан олий таълим муассасаларида маданиятшунослик, маданий антропология каби фанларни уцитишда дам фойдаланиш тавсия этилади.

Sotsiologia tarixi. XIX-XX asr.

Ushbu o'quv qo’lkinma talabalar uchun tayyorlangan bo‘lib, sotsiologiya ta’lim yoTialishi bakalavrlariga mo‘ljallangan. Sotsiologiyadagi asosiy oqimlar, maktablar nazariyalarini va ular qo‘llagan uslublami ilmiy tahlil qilishga bag'ishlangan. Qo’llanmada XIX - XX asr G‘arbiy Evropa sotsiologlarning qarashiari o‘z aksini topgan. Ushbu qckllanma Sotsiologiya tarixi bo‘yicha Davlat ta’lim andozalariga muvofiqdir.

Bolalar psixologiyasi va uni o'qitish metodikasi

Qo'llanmada bolalar psixologiyasi fanining dolzarb muammolari yoritilgan. Chaqaloqlik, go‘daklik, ilk bolalik.maktabgacha tarbiya yoshidagi bolalarning bilish jarayonlari, irodaviy-hissiy xislatlari va psixologik xususiyatlari bayon etilgan. Shu bilan birga bolalar psixologiyasini o‘qitish metodikasi fanining muhim jixatlari ochib berilgan. Qo'llanma psixologlar, tarbiyachilar, pedagoglar, maktabgacha tarbiya muassasasining mutaxassislariga, talabalaiga mo'lajalangan.

Ijtimoiy-iqtisodiy xavfsizlik

Ushbu o‘quv qo'llanmada "Ijtimoiy-iqtisodiy xavfsizlik” kursini o'rganishga doir ma’ruza matniari, nazorat va test savollari o‘rin olgan. Unda davlat. jamiyat va in son xavfsizligiga ord masalalarini yoritish yordamida ijtimoiy-iqtisodiy xavfsizlikning nazariy asoslari to‘g‘risida ma’ lumotlar berilib, tashqi va ichki tahdidlar sharoitida ijtimoiy-iqtisodiy xavfsizlikni ta’minlashning usuI, vosita va mexanizmlariga doir fikr- mulohazalar bayon qilingan.

Dinlar falsafasi

Mazkur o’quv-uslbiy majmua imkon qadar ushbu sohadagi barcha ma'lumot va bilimlami o'ziga qamrab olib. talabalar uchun din haqidagi falsafiy manba va bilimlami o'rganish; ulami nazariy jihatdan tadqiq etish. bu jarayonning natijalarini umumlashtirish imkonini beradi. Mazkur o'quv-uslbiy majmua din falsafasi fanining dasturi to'rt bo'limini qamrab olib. hozirgi holatida “Din falsafasining shakllanishi va rivojlanishining asosiy yo'nalishlari", “Din falsafasining nazariv-falsafiy masalalari" nomli bo'limlaming 9 la mavzuni o'z ichiga oladi. Dasturda belgilangan “Monotiestik dinlar falsafasi”. “Din falsafasi va jamiyatdagi ijtimoiy-falsafiy jaravonlar" deb nomlangan uchinchi bo'lim va to'rtinchi bo'limlar 2-kursda o'qitilishi rejalshtirilgan.

Dinlar falsafasi

Mazkur o‘quv-uslbiy majmua imkon qadar ushbu sohadagi barcha ma’lumot va bilimlami o‘zagiga qamrab olib, talabalar uchun din haqidagi falsafiy manba va bilimlami o‘rganish; ulami nazariy jihatdan tadqiq etish, bu jarayonning natijalarini umumlashtirish imkonini beradi. Mazkur o‘quv-uslubiy majmuada dinning falsafiy mohiyati, ibtidoiy, milliy va jahon dinlari ta’limotining shakllanishida vujudga kelgan falsafiy qarashlarga taalluqli bilimlar o'rganiladi. Shuningdek. talaba dinlar falsafasining asosiy tushunchalari bo‘lgan xudo, payg'ambarlar, inson, taqdir, oxirat, iymon va boshqa murakkab tushunchalar, diniy-falsafiy oqimlar va ulaming ta’limotlarini tushunishi lozim bo‘ladi.

Siyosatshunoslikka kirish.

Mazkur o'quv qo'llanmada bevosita siyosatshunoslikning asosiy kategoriyalar yoritilgan bo'lib, unda zamonaviy siyosiy qarashlar, ta'limotlar I.sini topgan. Xususan, siyosiy hokimiyat, davlat, siyosiy partiyalar, siyosiy jarayon va madaniyat, siyosiy mafkura, siyosiy elita va siyosiy yetakchilik kabi siyosatshunoslikning muhim kategoriyalarning zamonaviy siyosiy tadqiqotlar asosidagi mohiyati ochib berilgan.

Madaniyat sotsiologiyasi

Mustaqillikka erishgantmizdan so'ng jamiyatimizda yuz berayotgan ijobiy o'zgarishlarni ilmiy o'rganish, islohotlarni tizimiy tadqiq etish dolzarb ahamiyat kasb etmoqda. Shu sababdan jamiyat asosining muhim jabhasi bo'lmish madaniyatrting ijtimoiy rivojini chuqur o'rganishga jazm qildik. Ushbu o'quv qolanma madaniyatning ijtirnoiy tizirnda arrial qilishi va farisi fatida shakllanisrti va rivojlanish bosqichlarini, uning asosiy sohalari va tushunchalarini yoritib bergan. Mazkur o'quv qo'llanma ijlimoiy fanlar yo'nalishida ta'lim olayotgan barcha oliy o'quv yurtlari talaba va aspirant]ari uchun bamda madaniyatshimoslik, sotsiologiya, antropologiya, etnografiya, davlatchilik tarixi va boshqa ijtimoiy-gumanitar fanlar bilan qiziquvchilar uchun tavsiya etiladi.

Talabalarning jismoniy rivojlanishida sog'lom turmush tarzini shakllantirish

Oliy o'quv yurti talabalari o'sib rivojlanib kelayotgan organizm salomatligini. jismoniy va aqhy qobiliyatini baholash, sog'lom hayot kechirish asoslarini yo'lga qoyishda bakalavr yo'nalisbj talabalariga "Jismoniy tarbiya va sport" fanida talabalaming nazariy bilimlari mustahkamlanadi. Mazkur qollanma talabalami atrof-muhit ozodaligi, gigivena, to'g'ri ovqatlanish. vaqtida dam olish. uxlash. jismoniy mehnat, jismoniy mashqlax badantarbiya mashg'ulotlari. suv va quyosh vannalarining organizmga ijobiy ta'siri haqida muhim ma'Iumotlar, turli kasalliklaming olditii olish, shuningdek, zararli odadar (OITS, IIV, spirtli ichimlfflar, tamaki' toksikomaniyajdan saqianish uchun foydali maslahaflar, ularni o'qitishda pedagogik imkoniyatlar, metod, shakl. uslub. vositalari va o'qitish texnologiyalari bayon qilingan.