Unilibrary. Oliy ta'lim muassasalarining yagona elektron kutubxona axborot tizimi.

Оптималлаштириш усуллари

Мазкур ўқув қўлланмаси университетлар математика факултетлари "оптималлаштириш усуллари" курсининг амалдаги дастурига мувофиқ ёзилган.

Tuproq - o‘simlik - suv bog‘liqligi

O‘quv qo‘llanmada O‘zbekiston respublikasi hududidagi tuproq turlari, ularning xossalari, o‘simlik o‘sib-rivojlanishida tuproqda maqbul suv rejimini shakllantirish, o‘simlikning tuproq namidan foydalana olish qobiliyati, o‘simlik ildiz tizimi hujayralaridagi osmotik bosimning tuproq eritmasi osmotik bosimidan yuqori bo‘lishini ta’minlash yo‘llari, tuproqda o‘simliklar uchun maqbul nam diapazini yaratish bo‘yicha ilmiy-izlanishlar natijalari va tavsiyalar berilgan. Shu bilan birga o‘simliklarning suv iste’moli, uni aniqlash usullari, sug‘orish me’yori, muddatini belgilashning zamonaviy tezkor usullariniamaliyotda qo‘llash, suvning o‘simlik organizmidagi harakati, suv resurslari, sug‘orish suvining sifati bo‘yicha klassifikatsiyasi keltirilgan.

ЭКОЛОГИЯ ХУКУКИ с х е и а л а р ва т у ш у н ч а л а р д а

Мазкур ўқув қўлланма Ўзбекистонда экология ҳуқуқи фанининг моҳиятини кўргазмали ҳолда ёритиб берувчи схемалар ва тушунчалардан иборат. Қўлланмани тузишда ушбу ҳукуқ соҳасининг жуда тез сураътларда шаклланиб боришига сабаб бўлган Ўзбекистон Республикаси янги ҳуқуқий-меъёрий ҳужжатларидан кенг фойдаланилган.

OLIY GEODEZIYA

Mazkur o‘quv qo’llanmada yerning shakli va gravitatsiya maydoni, davlat geodezik tarmoqlari va ularni qurishni nazariy masalalari bayon etilgan. Yuqori aniqlikdagi teodolitlar, ularning tadqiqlari, burchak o‘lchashda xatolar manbaalari, o‘lchash nazariyasi va usullari berilgan. Kitobda davlat nivelirlash tarmoqlari, ularni qurishda yuqori aniqlikdagi nivelirlashning nazariyasi ko‘rib chiqilgan. Geodezik tarmoqlarni tekislikda tenglashning asosiy usullari va JPS priyomniklari, ham keltirilgan.

Простота использования, НОВЫЕ мощные функции и НОВЫЕ возможности для творчества при редактировании видео

Корпорация Pinnacle Systems и ее лицензиары, 1996-2004. Все права защищены. Вы соглашаетесь не удалять ни идентификатор продукта, ни уведомление о правах собственности с продуктов и руководств Pinnacle Systems. Pinnacle Systems, Pinnacle Studio Plus, TitleDeko, RTFx и VST являются охраняемыми товарными знаками корпорации Pinnacle Systems и ее дочерних компаний в США

MATERIELLAR QARSHILIGI 1-QISM

O‘quv qo‘llanmada materiallarning xossalarini tajribada tekshirish, bruslarning cho‘zilishi (siqilishi), siljishi, buralishida kuchlanish va deformatsiyalar hamda tekis kesim geometrik tavsiflari o‘rganiladi. O‘quv qo‘llanma O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’limvazirligi tomonidan tasdiqlangan namunaviy dasturi asosida, 5340200-“Bino va inshoot qurilishi” va 5310600 – “Er usti transport tizimlari va ularning elspluatatsiyasi” ta’lim yo‘nalishlari talabalari uchun mo‘ljallangan. Shuningdek, o‘quv qo‘llanmadan soha mutaxassislari va ilmiy izlanuvchilar ham foydalanishlari mumkin.

Ommaviy xizmat ko‘rsatish nazariyasi elementlari

Mazkur o‘quv qo‘llanma oliy o‘quv yurtlarida bakalavriatning “Matematika” va “Amaliy matematika va informatika” ta’lim yonalishlari hamda “Matematika (Ehtimolliklar nazariyasi va matematik statistika)” magistratura mutaxassisligi bo‘yicha ta’lim olayotgan talabalarga “Ommaviy xizmat ko‘rsatish nazariyasi” tanlov (maxsus) fan kursini tashkil etish uchun mo‘ljallangan. Unda ommaviy xizmat ko‘rsatish tizimlari turlari va ularning asosiy xarakteristikalari bayon qilingan. O‘quv qo‘llanmadan talabalar, magistrlar va o‘qituvchilar foydalanishlari mumkin.

ЭКОЛОГИЯ

Кулланма урта махсус, касб-ҳунар таълими муассасалари Уқитувчилари, муҳандис-педагоглар, талабалар учун мулжалланган. Шунингдек, ундан экология муаммолари билан қизиқувчи тадқиқотчилар, олий ўқув юртларида экологиядан сабоқ берувчи Ўқитувчилар фойдаланиши мумкин.

ГИДРОМЕЛИОРАТИВ ТИЗИМЛАРНИ ИШЛАТИШ ВА АВТОМАТЛАШТИРИШ

Ушбу ѝќув ќѝлланмада ирригация ва мелиорация тизимларидан оќилона фойдаланиш, уларни таъмирлаш, лойќалардан тозалаш, такомиллаштириш, сувдан фойдаланиш уюшмалари, фермер хѝжаликлари ва ирригация тизими бошќармалари учун сувдан фойдаланиш режаларини тѝзиш ва амалга ошириш, суғориш тармоќларда ва суғориладиган ерларда сув исрофгарчилигини камайтириш, сув ҳисобини ташкиллаштириш ва йѝлга ќѝйиш, сув ѝлчаш иншоотлари, восита-жихозларини ишга солиш ва улардан фойдаланиш, суғориладиган ерлар мелиоратив ҳолатини назорат ќилиш ва яхшилаш бѝйича чора-тадбирларни ишлаб чиќиш ва амалга ошириш ҳамда шу каби масалаларни ечиш йѝллари ѐритилган. Китоб ќишлоќ ва сув хѝжалиги олийгоҳлари ва ѝрта маҳсус билим юртлари, ҳамда ишлаб чиќариш ташкилотлари ва илмий тадќиќот институтлари учун мѝлжалланган.

UMUMIY VA QISHLOQ XO'JALIGI FITOPATOLOGIYASI

Ushbu o'quv qo'llanmada o'simliklarda kasallik qo'zg'atuvchi mikroorganizmlarning morfologiyasi, sistematikasi, biologik xususiyatlari, ko'payishi va ular keltirib chiqaradigan kasalliklarga qarshi kurash choralari to'g'risida batafsil ma'lumot berilgan. Qo'llanma qishloq xo'jaligi kasb-hunar kollejlari uchun mo'ljallangan bo'lib, undan universitetda ta'lim olayotgan talabalar va qishloq xo'jaligi mutaxassislari ham foydalanishlari mumkin.

УМУМИЙ ВА ҚИШЛОҚ ХЎЖАЛИК ЭНТОМОЛОГИЯСИ ҲАМДА УЙҒУНЛАШГАН ҲИМОЯ ҚИЛИШ ТИЗИМИНИНГ АСОСЛАРИ

Дарсликда ихтисослашган мутахассислар учун мазкур сохага дойр маълумотлар мажмуи берилган. Унинг «Умумий энтомология асослари» булимида хашаротларнинг тўзилиши ва хаѐт кечириши тугрисида асосий тушунчалар берилган. “Қишлоқ хўжалик энтомологияси” кисмида эса гўза, галла ва бошка бир катор экин зараркунандаларининг таърифи ва уларга карши курашнинг замонавий тахдили келтирилган. Учинчи - “Ўсимликлар-ни зараркунандалардан уйгунлашган химоя килиш тизимининг афзалликлари ва тўзилиши” деб аталган кисмида бу тизимнинг мохияти ва афзалликлари хамда тизим камраган химоя килиш усуллари ва воситаларини самарали ишлатиш устида мулохаза килииади. Туртинчи кисмяда (“Қишлоқ хужалигида ишлатиладиган кимѐвий ва микробиологик воситаларнинг таърифи”) амалий ишлатилаѐтган хамда Давлат кимѐ комиссияси чоп этган “Руйхатга” киритилган инсектицид ва акарицидларнинг таърифи изохланган. Бешинчи кисмда эса (“Амалий агротоксикология коидалари”) гўза ва бошка ўсимликлар зараркунандаларига карши курашда пестицидларни ишлатишнинг амалий ташкил этиш коидалари 5 та бобда ифодаланган

UMUMIY SELYEKSIYA VA URUG‘CHILIK

Oʻzbekistonda oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlashda va sifatli va yuqori hosil olishnida qishloq xoʻjaligi ekinlarining seleksiya va urugʻchilik ishlarini toʻgʻri yoʻlga qoʻyish orqali ta’minlanadi. Bu ishlarning samarali tashkil etilishi esa shu soha mutaxassislarining malakasi bilan belgilanadi. Ushbu oʻquv qoʻllanma Oliy oʻquv yurtlarining 5410400 – Qishloq xoʻjaligi ekinlari seleksiyasi va urugʻchiligi (ekin turlari boʻyicha) ta’lim yoʻnalishi talabalari uchun tayyorlangan boʻlib, amaliyot xodimlari ham kerakli ma’lumotlardan foydalanishlari mumkin

SUV TEJAMKOR SUG’ORISH TEXNOLOGIYALARI

O‘quv qo‘llanmada qishloq ho‘jaligi tashkiliy tadbirlarini amalga oshirishni takomillashtirish, irrigatsiya va melioratsiya tarmoqlarida kuzatish tadbirlari, yerlarning meliorativ holatini yaxshilash, sho‘r yuvishni tashkil etish, sug‘orish usullari va ularni rayonlashtirish, O‘zbekiston Respublikasida suvni tejaydigan sug‘orish texnologiyalarini joriy qilish dasturi to‘g‘risida to‘g‘risida ma‘lumotlar keltirilgan. Ushbu o‘quv qo‘llanmadan qishloq xo‘jaligi OTM larida ta‘lim olayotgan talabalar, magistrlar, qishloq xo‘jaligi bilan bog‘liq sohalar mutaxassislari va fermerlar foydalanishlari mumkin.

ХАЙВОНЛАР КАСАЛЛИКЛАРИ

Узбекистан Республикаси хукумати томонидан ахолини сифатли ва арзон чорвачилик махсулотлари билан таъминлашни янада яхшилашга каратилган аграр ислохатларнинг амалга оширилишида хайвонларда учрайдиган касалликлар, хусусан, юкумсиз, юкумли ва инвазион касалликларни уз вактида аниклаш хамда уларнинг илмий асосланган холда олдини олиш, даволаш хамда бартараф этиш усулларини ишлаб чикиш ва ишлаб чикаришга тадбик этиш оркали озик-овкат хавфсизлигини таъминлаш мухим ахамият касб этади.

MELIORATSIYADA ILMIY IZLANISHLAR USLUBLARI

O„quv qo„llanmada suv xo„jaligi boshqaruvini yanada takomillashtirish maqsadida sug„orish tarmoqlarini suv o„lchash vositalari va jihozlari bilan ta‟minlash bo„yicha nazariy bilim, amaliy ko„nikma va ularni qo„llash bo„yicha yo„nalish profiliga mos uslubiy yondashuv hamda malaka shakllantirish vazifalarini bajaradi. O„quv qo„llanmada sug„oriladigan erlarda qishloq xo„jaligi ekinlari ustida olib boriladigan laboratoriya, dala ishlab chiqarish tajribalarini yo„lga qo„yish, bu jarayonda tadqiqotlar, kuzatishlar va boshqa amallarni o„tkazish usullari haqida to„xtalib o„tilgan. Jumladan tajriba dalasi tuprog„ini hisobga olish, dala tajribalari, fenologik kuzatuvlar va dala tajribalarida hisobga olish, tuproqqa ishlov berish bo„yicha dala tajribalarini olib borish usullariga oid umumiy qoidalar, qishloq xo„jaligini parvarishlash agrotadbirlari, eroziyaga uchragan tuproqlar sharoitida tajribalar o„tkazish uslublari, shamol eroziyasining davomiyligini bashorat qilishda EXM va matematik uslublaridan foydalanish, sizot suvlari sathini o„rganish, lizimetrlarda sizot suvlarining tuproqdan bug„lanish va o„simliklar orqali transpiratsiyaga sarflanishni, tuproqning aeratsiya qatlamida tuzlarning to„planish miqdoriga qarab, sizot suvlari sarfini aniqlash, sho„rlangan tuproqlarda dala tajribalari va tadqiqotlar o„tkazish uslublari, g„o„zaning sug„orish tartibini aniqlash, sug„orishni mexanizatsiyalash va avtomatlashtirish, paxta hosili bo„yicha olingan ma‟lumotlarga statistik uslubda matematik ishlov berish uslublari batafsil bayon etilgan.

ГИДРОМЕЛИОРАТИВ ТИЗИМЛАРДА ИНЖЕНЕРЛИК СЕРВИС ХИЗМАТИ

Ушбу ўқув қўлланма мавжуд хўжалиги негизида фермер ва кластрлар, Cув истеъмолчи уюшмасини (CИУ) ташкил этиш мисолида ёритилган бўлиб, Гидромелиорация тизимларидан фойдаланиш кафедраси бакалавр таълим йўналишларига ва магистратура мутахассисларига ҳамда сув хўжалиги ва мелиорация таълим йўналиши бўйича касб-хунар коллежлари талабаларининг амалий дасрларни ва малакавий битирув ишларини бажариш учун мўлжалланган.