-
Tilshunoslik, -
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Tilshunoslik, -
-
-
-
Сўз маъно тароққиётида зиддият. Ўзбек тили энантиосемик сўзларининг изоҳли луғати
Н.Маҳмудов, Ё.Одилов,Tilshunoslik, -
-
-
-
-
-
O`zbek tilining shakllanish va rivojlanish tarixi
A.R.Matniyazov, B.Yusufov,Ushbu monografiya birlamchi yozma manbalar asosida o`zbek tilining ko`p ming yillik tarixiy rivojlanishini yoritib beruvchi ilmiy asardir. Unda miloddan oldingi davrlarda hozirgi O`zbekiston hududida yashagan, o`zbeklarning ajdodlari hisoblangan turkiy xaalq vakillarining eng qadimgi yozma manbalarda keltirilishi bayon etilgan.
-
Имло луғати
Абдуқаҳҳор Шоший,Сизлар эски ўзбек ёзувида тезроқ саводхон бўлишларингиз ва бу ёзувда тўғри ёзабилишни ўрганмоқликларингиз учун ушбу имло луғатини тузишга азм этдик. Бунда биз араб ва форс тилларидан она тилимизга кириб қолган ва шу кунларда ҳам мунтазам истеъмолда бўлган 2300 сўзни жамъ этиб уларни араб алифбосида қандай ёзилиши керак эканлигини кўрсатиб бердик. Уларнинг тўғри ёзилишини билган ҳар бир китобхон, ўйлаймизки, мустақил равишда, бемалол ва қийналмасдан арабча— русча ва форсча— русча қомус китоблари ёрдамида сўзларнинг хақиқий маъноларини англашга қодир бўладилар. Арабча сўзларни жорий алифбомиз билан тўғри ифода қилиш анча мушкил „эканлигини луғатимиз билан яқиндан танишган кишилар тушиниб етадилар. Чунки истеъмолдаги ҳарфларимизда араб алифбосига хос бўлган се, ҳе, сод, зот, итқи, изғи, айн ва юмшоқ ҳе ҳарфларига монанд ҳарфлар мавжуд эмас
-
Ҳақиқий омад калити ёхуд савдогарлар устози
С.Сайфуллоҳ, Ш.Ортиқов,Ушбу рисолада Абдуллоҳ ибн Муборак (Р.з.) ҳазратларининг тижорат билан боглиқ фаолияти, ҳалоллиги, тақвоси ва ўгитлари ёритиб берилган.
-
Vavilonlik eng boy odam
Jorj Samuyel Kleison,Ushbu kitobda vavilnning eng boy odami uning pul haqidagi fikrlari yozilgan. Kambag`allikdan najot topish yo`llari ko`rsatib ketilgan.
-
Таржима тарихи
Омон Мўминов , Ортиқ Суннатов,Ушбу китоб таржимонлик соҳасига қизиққанлар, олий ўқув юртларининг таржимонлик факультетлари талабалари учун мўлжалланган. Мазкур дарсликни ўқувчи таржиманинг қадимий замондан бошлаб хозирги давргача ривожланиши, таржима соҳасига ҳисса қўшган Европа ва Марказий Осиёнинг машҳур таржимонлари ҳақидаги маълумотга эга бўладилар. Таржима тарихи фанига бўлган талаб ва қизиқувчиларнинг сони ортиб бораётганлигини ҳисобга олиб, мазкур дарслик қайта нашр қилинмоқда
-
Инглиз тили дарслиги
Мўминов О., Қўлдошев А., Ҳошимов Ў.,Мазкур дарслик республикамиз университетларида таржимонлик ва инглиз филологияси мутахассисликлари бўйича таълим олаётган I,II босқич талабаларига мўлжалланган бўлиб, унда талабанинг оғзаки ва ёзма нутқ кўникмаларини ҳамда таржима малакаларини ривожлантиришга каратилган матн, машқ ва топшириқлар ўрин олган. Дарслик 3 асосий кисмдан иборат: Кириш курси, Асосий қисм, Оғзаки ва ёзма таржима учун матн ҳамда машқлар қисми. Дарслик талабаларнинг тил кўникма ва малакаларини ўстиришга луғат бойлигини оширув орқали эришишига ҳам эътиборни қаратган.
-
Xorazm joy nomlari lug'ati
R.Y.Xudoyberganov,Mazkur lug'atni nashrga tayyorlashda yaqindan yordam bergan Xorazm viloyati ho-kimi mashlahatchisi-viloyat matbuot kotibi O.Odamboyev, matbuot kotibi bosh mutaxas-sisi O.Ahmedov, Xorazm viloyati hokimi maslahatchisi J.Sobirov, shahar va tumanlar maslahatchilari S.Samandarova, A.Sattarov (Urganch sh.), Sh.Abdullayeva (Xiva sh.). D.Abdullayeva (Bog'ot), Sh.Haytimmetov (Gurlan), M.Abdirimov, E.O'ktamov (Hazo-rasp), G.Sobirova (Tuproqqal'a), N.Eshjanova (Qo'shko'pir), Sh.Romanova (Urganch t.), B.Rustamov (Xiva t.), S. Yusufboyeva (Xonqa), Sh. Azimov (Yangiariq), U.Ernazarov (Yangibozor), D.Abdirimova (Shovot)larga katta minnatdorchilik bildiramiz.
-
Zamonaviy tilshunoslik terminlarining izohli lug'ati
Xudoyberganova Durdona,Mazkur lug'atda o'zbek zamonaviy tilshunosligida amal qilayotgan kognitiv tilshunoslik, pragmalingvistika, sotsiolingvistika, lingvomadaniyatshunoslik, psixolingvistika, assotsiativ tilshunoslik, gender tilshunosligi, medialingvistika, matnshunoslik, metaforashu-noslik kabi lingvistik sohalar va yo'nalishlarning asosiy terminlari izohlangan. Lug'atdan zamonaviy tilshunoslik masalalari doirasida izlanish olib borayotgan filolog mutaxassislar, tadqiqotchilar, doktorant va magistrantlar foydalanishlari mumkin.
-
Энциклопедик луғат. Том 1. А—Н
Коллектив,2 томлик Энциклопедик Луғат ўзбек тилида биринчи марта нашр этилаётган ва ўз ичига 30000 га яқин мақола (сўз)ни оладиган ихчам универсал энциклопедиядир. Энциклопедик Луғатда ҳозирги замон ижтимоий-сиёсий ҳаётнинг, халқ хўжалигининг, фан ва техника, адабиёт ва санъатнинг ҳамма соҳаларига оид ҳамма маълумотлар бор. Луғатда совет ва чет эл халқларининг турли даврларда яшаган ва ҳозирда яшаётган буюк алломалари, адибу санъаткорлари, давлат ва сиёсий арбоблари ва бошқа тарихий шахслар ҳақида библиографик мақолалар босилган
-
Tilshunoslik: funksional kirish
K. Aaron Smit.,"Tilshunoslik: funksional kirish" - bu mazkur fanga endi kirib kelganlar uchun qisqa-cha til haqida boshlang'ich ma'lumotlarni o'zida jamlagan qo'llanma. Kitob tilshunoslik tushunchasini tanishtirish va fanga doir turli yondashuvlar bilan boshlanib, til birliklari-ning qurilishi haqida tushuncha beradigan fonetika, fonologiya, morfologiya, sintaksis va semantika boblariga ajratilgan. Shuningdek mavzular til o'zgarishi, yozuv tizimlari, sotsiolingvistika, psixolingvistika va tilni o'rganish usullari bilan boyitilgan. Har bir bob-da tilni o'rganishga yordam beradigan misollar keltirilgan. Mazkur o'quv qo'llanma tilga oid boshlang'ich bilimlarni egallashni istagan talabalar va turli dasturlar bilan ishlaydigan tilshunoslarga mo'ljallangan.
-
O'zbek tilining izohli lug'ati. Uchinchi jild.
E.Begmatov, A. Xojiev, A.Madvaliyev.,Bu ko'p jildli O'zbek tilining izohli lug'ati lotin tiliga asoslangan o'zbek alifbosida tayyorlangan dastlabki nashri hisoblanadi. Lug'at hozirgi o'zbek adabiy tilida keng iste'molda bo'lgan 80 mingdan ortiq so' va so'z birikmalarini, fan, texnika, san'at va madaniyat sohalariga oid terminlarni bir nacha shevada qo'llanadigan so'zlarni, ba'zi tarixiy va eskirgan atamalarni o'z ichiga oladi.
-
O‘zbek tili metaforalarining antropotsentrik lug‘ati
D.Xudoyberganova,“O‘zbek tili metaforalarining antropotsentrik lug‘ati” insonning tafakkuri, his-tuyg‘ulari va dunyoqarashi vositasida shakllangan metaforalarning ma’no va konseptual modellarini izohlaydigan ilmiy manba hisoblanadi. Ushbu lug‘atda o‘zbek tilidagi metaforalar inson hayoti, jamiyat, tabiat va madaniyat bilan bog‘liq konseptual modellar asosida tizimlashtirilgan.
-
Немисча-ўзбекча-русча сўзлашгич
Ш.А. Жамолова, В.А. Штапова, С.А. Солиҳова,Ушбу сўзлашгич тематик принцип асосида тузилган. Унда кундалик ҳаётда ишлатиладиган сўз ва иборалар, жумлалар савол-жавоб шаклида-диалог тарзида келтирилган. Суҳбатлардан сўнг уларни давом эттириш учун мўлжалланган сўз ва иборалар луғати берилган. Бу суҳбатлардан кўзда тутилган мақсад талабалар оғзаки нутқини ривожлантиришга кўмаклашади. Сўзлашгич ёрдамида ўқувчилар энг зарур мавзуларда сўзлаша олишлари, бирор нарса ҳақида сўраб билишлари ёки суҳбатдошининг сўроғига жавоб қайтара олишлари мумкин
-
Туркча сўзлашамиз
Бобохон Муҳаммад Шариф,Фойдаланишни осонлаштириш мақсадида туркча сўз ва ибораларнинг транскрипцияси берилди. Бу эса турк алифбосини билмаган кишиларининг ҳам сўзлашгичдан фойдалана олишларига имконият яратади.
-
Сўз маъно тароққиётида зиддият. Ўзбек тили энантиосемик сўзларининг изоҳли луғати
Н.Маҳмудов, Ё.Одилов,Маънонинг шаклий-моддий ифодаланиши, лисоний бирликдаги турфа зиддият ва шаклдаги маънонинг ўзгариши, тараққиёти бениҳоя мураккаб жараён бўлиб, тил- дай сирли оламнинг табиий такомилини таъминлайдиган бу зарурий жараёнларнинг қонуниятларини инкишоф этиш тил илмидаги азалий ва абадий вазифалардандир. Китобда сўз маъно тараққиётида ҳаракатлантирувчи куч сифатида намоён бўладиган зиддият ва бу зиддиятнинг ёрқин кўриниши бўлмиш знантиосемия ҳодисаси тадқиқ этилган. Китобнинг иккинчи қисмидаги луғатда ўзбек тилидаги 300 дан ортиқ сўз ва ибораларнинг знантиосемик маънолари аниқ мисоллар асосида тавсифланган. Бу лугат замонавий пексикографиядаги илк ишлардандир. Китобдан филология йўналишидаги тадқиқотчилар, бакалавриат ва магистратура талабалари, она тили ва адабиёт ўқитувчилари, умуман, сўз оламининг синоатлари билан астойдил қизиқувчи, тил тараққиёти қонуниятларига бефарқ бўлмаган барча кишилар фойдаланишлари мумкин.
-
Ўзбекча-французча сўзлашгич
Ж.Ёқубов, З.Давронова,Ушбу «Ўзбекча-французча сўзлашув» китоби ўpтa мактабнинг юқори синф ўқувчилари учун мўлжалланган бўлиб, ундан француз тили ўқитувчилари, француз тилини мустақил ўрганувчилар, сайёхлар, шу тилга қизиқувчи кенг китобхонлар оммаси фойдаланиши мумкин.
-
Имло луғати
Ўзбек тилининг имло луғати таълим тизимининг барча бўғинларидаги ўқитувчи, ўқувчи ва талабаларга, оммавий ахборот воситалари ходимларига, нашриётлар муҳаррирларига, умуман, кенг китобхонлар оммасига мўлжалланган.
-
Ўзбек тилининг имло луғати
Ш.Ш.Шоабдураҳмонов,Ушбу китоб адабий тил ёзма шаклининг такомили ва нормаллари,шунингдек,оғзаки нутқ билан ёзма нутқни ривожлантиришда муҳим рол ўйнайди.
-
Имло луғати
М.Худойберганова, С.Зиёмова,Луғатда берилган қоидалар сўзларни имло томонидан тўғри ёзиш, гап тузиш, гапда сўзларни бир-бирига боғлаш, сўзларни бир йўлдан-иккинчи йўлга кўчиришда ёрдам беради.
-
Ўзбек тилининг қисқача имло луғати
Ҳозирги вақтда ўзбек адабий тилининг луғат сос-тавидаги сузларнинг тўғри ёзилишини кўрсатувчи мукаммал имло луғатига эҳтиёж зурдир. Узбекистон Фанлар академияси А. С. Пушкин номидаги Тил на адабиёт институти бундай луғатни яратишни ўз олдига асосий вазифа қилиб қуйди. Шунга қадар С. Иброҳимов ва М. Раҳмонов ўртоқларнинг 1956 йили нашр этилган „Узбек адабий тилининг имло луғати"ни янги принцип асосида қайтадан ишлаб, камчиликларини бартараф этиб ва тўлдириб босиш мувофиқ топилди.